Ana sayfa

Alerjiniz varsa halı seçerken nelere dikkat etmelisiniz?

Alerjiniz varsa kısa havlı, kolay temizlenen halıları tercih edin. Sık dokunmuş, rahatça kaldırabileceğiniz ve bakım talimatına uygun temizleyip tamamen kurutabileceğiniz modelleri seçin. Hiçbir iplik türü veya “antialerjik” etiketi tek başına koruma sunmaz. Özellikle ev tozu akarı alerjiniz varsa halı sayısını azaltmayı, bazı odalarda ise hiç halı kullanmamayı değerlendirin.

Alerjiniz varsa halı kullanabilir misiniz?

Kararınızı yalnızca halının malzemesine göre değil, duyarlı olduğunuz alerjene göre verin. Ev tozu akarları, evcil hayvanların deri döküntüleri ve dışarıdan taşınan polenler halıda birikebilir. Sorun her zaman halı ipliğinin kendisi değildir; dokunun tuttuğu maddeler de belirtilerinizi etkileyebilir.

Ev tozu akarı alerjiniz varsa önce yatak odasına bakın. Amerika Astım ve Alerji Vakfı, akarlarla teması azaltmak için mümkünse özellikle yatak odasındaki halıları kaldırmanızı önerir. Duvardan duvara halı yerine silinebilen sert zemin seçerek toz biriken yüzeyi ve temizlik yükünüzü azaltabilirsiniz.

Halı kullanmaya devam edecekseniz bütün zemini kaplamayın. Kolayca kaldırıp altını silebileceğiniz küçük bir halının bakımı, büyük ve ağır bir modelden daha kolaydır. Astım tanısı aldıysanız ya da temizlik sırasında öksürük ve hırıltınız artıyorsa evde yapacağınız değişiklikleri doktorunuzla görüşün. Yalnızca halıyı değiştirerek belirtilerin geçmesini beklemeyin.

Kısa havlı halı mı, kilim mi seçmelisiniz?

Hav, halının yüzeyindeki ipliklerin oluşturduğu tüylü tabakadır. Alerjiniz varsa uzun ve kabarık tüylü modeller yerine kısa havlı, kolay temizleyebileceğiniz halıları seçin. Uzun havın arasındaki kırıntıları, saçları ve tozu çıkarmak daha fazla uğraş gerektirir.

Havsız, düz dokuma kilimleri de değerlendirebilirsiniz. Ancak yalnızca ürünün “kilim” adını taşımasına bakmayın. Kalın, ağır, saçaklı veya sadece özel yöntemlerle temizlenen bir kilimin bakımı, ince ve yıkanabilir bir halıdan daha zor olabilir. Dokuma sıklığını, yüzeydeki çıkıntıları ve ürünün ağırlığını birlikte inceleyin.

  • İpliklerini parmaklarınızla ayırdığınızda derin boşluklar açılmayan, kısa ve düzgün yüzeyli modelleri seçin.
  • Uzun saçak, kabartma desen ve yoğun püskül gibi süpürmeyi zorlaştıran ayrıntılardan kaçının.
  • Halıyı kaldırıp altına rahatça ulaşabildiğinizden emin olun.
  • Bakım etiketini okuyun ve önerilen temizlik yöntemini evde uygulayıp uygulayamayacağınızı kontrol edin.

Sık dokuma, halının hiç toz biriktirmeyeceği anlamına gelmez. Elektrikli süpürgenizin uygun başlığıyla yüzeyi zorlanmadan temizleyebileceğiniz bir model seçin. Çok ince kilimlerde ise süpürgenin dokumayı içine çekmemesi için emiş gücünü düşürmeniz gerekebilir.

Yün mü, pamuk mu, sentetik halı mı seçmelisiniz?

İplik türü tek başına alerji açısından güvenli bir seçim yapmanıza yetmez. Yünü doğal olduğu için, polyester veya polipropileni de sentetik olduğu için daha uygun kabul etmeyin. İpliğin yanı sıra hav yapısına, tüy bırakıp bırakmadığına, tabana, ürüne uygulanan işlemlere ve bakım koşullarına da bakın.

Yün halılar, ürüne ve dokuma yapısına göre farklı miktarlarda tüy bırakabilir. Lif ve tozla temas ettiğinizde rahatsız oluyorsanız yoğun tüy bırakan modellerden kaçının. Yünlü ürünlerin çoğunu gelişigüzel ıslak yöntemlerle temizlemeyin; satın almadan önce önerilen bakım yöntemini öğrenin.

İnce pamuklu dokumaların bazılarını makinede yıkayabilirsiniz, ancak bunun tüm pamuklu halılar için geçerli olduğunu varsaymayın. Sentetik modellerin yıkanabilirliği ve kolay kuruyup kurumaması da tabanına, kalınlığına ve üretim biçimine bağlıdır. İplik içeriği açıkça yazılmayan veya bakım bilgisi bulunmayan ürünleri eleyin.

Daha önce belirli bir ürüne dokunduğunuzda kaşıntı veya döküntü yaşadıysanız nedenini yalnızca malzemenin adına bakarak açıklamaya çalışmayın. Temas alerjisi, tahriş ve solunum yolu alerjisi farklı durumlardır. Şikâyetleriniz tekrarlıyorsa ilgili uzman hekime başvurun.

Antialerjik halı etiketi ne kadar güvenilir?

“Antialerjik”, “antibakteriyel” ve “toz tutmaz” ifadelerinin aynı anlama geldiğini düşünmeyin. Antibakteriyel işlem, ürünün akarları veya polenleri ortadan kaldırdığını göstermez. Halının tozu yüzeyde tutması da alerjenleri evden uzaklaştırmaz.

Satıcıdan ürüne ait test raporunu isteyin. Hangi özelliği, hangi yöntemle test ettiklerini ve belirtilen özelliğin yıkamadan sonra da korunup korunmadığını sorun. Yalnızca ambalajdaki bir simgeye ya da neyi belgelediği açıklanmayan bir sertifika adına dayanarak karar vermeyin.

Yeni halı alırken kullanılan yapıştırıcılara, taban malzemelerine ve yüzey işlemlerine de dikkat edin. Keskin kokulara duyarlıysanız ürünün içeriği ve havaya saldığı maddeler hakkındaki bilgileri inceleyin. Koku tek başına alerjen miktarını göstermez. Halıyı serdikten sonra odayı havalandırın; kokuyla birlikte göz yanması, öksürük veya nefes darlığı yaşarsanız halıyı kullanmaya ara verin.

Yıkanabilir halı seçerken nelere dikkat etmelisiniz?

“Makinede yıkanabilir” ifadesine bakarken kendi makinenizin kapasitesini de hesaba katın. Halının kuru ağırlığını, ölçülerini, önerilen programı ve izin verilen sıkma devrini kontrol edin. Tambura zorla sığdırdığınız halı, yıkama sırasında rahatça hareket edemez. Makinenizin kullanım kılavuzundaki kapasite sınırlarına da uyun.

Akar alerjiniz varsa halının yıkanabilir olmasının yanında, izin verilen yıkama sıcaklığına da bakın. Düşük sıcaklıkta yıkanan bir ürünü, yıkamanın akarları tamamen ortadan kaldıracağını düşünerek seçmeyin. Bakım etiketinde belirtilenden yüksek sıcaklık kullanırsanız halı çekebilir, renk değiştirebilir veya tabanı bozulabilir.

Seçim yaparken tabanın tamamen kurumasını da hesaba katın. Kalın köpük tabanlı, katmanlı veya ağır dokumalı halıları evde kurutmakta zorlanabilirsiniz. Kaymaz tabanın çatlayıp ufalanmadığını kontrol edin. Ayrı bir kaydırmaz kullanıyorsanız onu da kolayca kaldırıp temizleyebildiğinizden emin olun.

Nemli halıyı yeniden sermeyin veya mobilyaların altına sıkıştırmayın. Ev tozu akarlarını ve küfü kontrol altında tutmak için evdeki nemi azaltın. ABD Çevre Koruma Ajansı, ev içi bağıl nemi yüzde 30 ile 50 arasında tutmanızı önerir. Nem ölçer kullanarak bu oranı takip edebilirsiniz.

Alerjiniz varsa halıyı nasıl temizlemelisiniz?

Temizlik sıklığını halıyı ne kadar kullandığınıza, evcil hayvanınız olup olmadığına ve toz birikimine göre belirleyin. Sık kullandığınız halıları haftada en az bir kez süpürün; gerekirse daha sık temizleyin. HEPA filtreli süpürge seçerken yalnızca filtre etiketine değil, toz haznesi ve gövde bağlantılarının sızdırmazlığına da bakın.

  1. Halıyı uygun başlıkla, acele etmeden ve farklı yönlerden süpürün.
  2. Halıyı kaldırıp zemindeki tozu nemli bezle alın; zemin kuruduktan sonra yeniden serin.
  3. Hazneyi boşaltırken tozu yeniden havaya kaldırmayın. Bu işlem sizi rahatsız ediyorsa başka birinden yardım isteyin.
  4. Lekeleri bakım etiketine uygun bir ürünle temizleyin ve dokuda temizlik maddesi bırakmayın.
  5. Islak temizlikten sonra yüzeyin yanı sıra tabanın da kuruduğunu kontrol edin.

Halıyı evin içinde silkelemeyin; parfümlü halı tozlarını ve yoğun kokulu spreyleri temizlik yerine kullanmayın. Süpürme sırasında şikâyetleriniz artıyorsa mümkünse işi başka birine bırakın ve o sırada odadan çıkın. Temizliğe rağmen rutubet kokusu sürüyorsa halının altını ve zemini inceleyin. Solunum şikâyetleriniz tekrarlıyorsa doktorunuza başvurun.

Kaynaklar